Kiedy wykonać EKG? Wskazania, objawy i profilaktyka

Badanie EKG (elektrokardiografia) to jedno z najczęściej wykonywanych i jednocześnie najważniejszych badań diagnostycznych w kardiologii. Wiele osób zastanawia się, kiedy wykonać EKG, czy jest ono potrzebne tylko przy poważnych objawach, czy również profilaktycznie. W tym artykule wyjaśniamy szczegółowo, w jakich sytuacjach należy wykonać EKG, jakie objawy są sygnałem alarmowym oraz jak często warto wykonywać badanie serca.

Co to jest badanie EKG?

EKG, czyli elektrokardiogram, to badanie polegające na rejestracji elektrycznej aktywności serca za pomocą elektrod umieszczonych na klatce piersiowej i kończynach. Pozwala ono ocenić:

• rytm i częstość pracy serca,
• przewodzenie impulsów elektrycznych,
• zaburzenia rytmu (arytmie),
• niedokrwienie mięśnia sercowego,
• przebyty lub trwający zawał serca,
• przerosty jam serca.

Kiedy wykonać EKG – najważniejsze wskazania

Istnieje wiele sytuacji, w których wykonanie EKG jest bezwzględnie zalecane. Badanie to powinno być wykonane zarówno w nagłych przypadkach, jak i w ramach diagnostyki planowej.

Objawy wymagające pilnego wykonania EKG

EKG należy wykonać natychmiast, jeśli występują następujące objawy:

• ból w klatce piersiowej (ucisk, pieczenie, rozpieranie),
• duszność lub uczucie braku powietrza,
• kołatanie serca, nierówne bicie serca,
• nagłe osłabienie, zawroty głowy, omdlenia,
• uczucie „przeskakiwania” serca,
• ból promieniujący do lewej ręki, szyi lub żuchwy.

Powyższe objawy mogą świadczyć o groźnych schorzeniach, takich jak zawał serca, migotanie przedsionków czy groźne zaburzenia przewodzenia.

Kiedy wykonać EKG profilaktycznie?

Badanie EKG nie jest zarezerwowane wyłącznie dla osób z objawami. Profilaktyczne EKG zaleca się:

• osobom po 40. roku życia – przynajmniej raz na 1–2 lata,
• osobom z nadciśnieniem tętniczym,
• pacjentom z cukrzycą, otyłością, hipercholesterolemią,
• palaczom tytoniu,
• osobom z chorobami serca w rodzinie,
• osobom prowadzącym siedzący tryb życia.

Kiedy wykonać EKG przed zabiegiem lub operacją?

EKG jest standardowym badaniem wykonywanym przed zabiegami chirurgicznymi, nawet tymi wykonywanymi w znieczuleniu miejscowym. Pozwala ocenić ryzyko sercowo-naczyniowe pacjenta i zwiększyć bezpieczeństwo procedury.

Rodzaje badań EKG – które wybrać?

EKG spoczynkowe

Najczęściej wykonywane badanie, trwające kilka minut. Wykonywane w pozycji leżącej, pozwala na ocenę pracy serca w spoczynku.

EKG wysiłkowe

Wykonywane podczas wysiłku fizycznego (np. na bieżni). Zalecane przy podejrzeniu choroby niedokrwiennej serca.

Holter EKG

24–48-godzinne monitorowanie pracy serca. Stosowane przy epizodycznych objawach, które nie występują w czasie badania spoczynkowego.

Jak często wykonywać badanie EKG?

Częstotliwość wykonywania EKG zależy od wieku, stanu zdrowia i czynników ryzyka:

• osoby zdrowe – co 1–2 lata po 40. roku życia,
• pacjenci z chorobami serca – według zaleceń lekarza,
• osoby z objawami – każdorazowo przy ich wystąpieniu.

Dlaczego EKG jest tak ważne?

Badanie EKG jest szybkie, bezbolesne i nieinwazyjne, a jednocześnie może uratować życie poprzez wczesne wykrycie poważnych chorób serca. Jest to podstawowe narzędzie diagnostyczne stosowane w gabinetach lekarskich, szpitalach, karetkach pogotowia oraz placówkach ratowniczych.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania

Czy EKG wykryje zawał serca?

Tak, EKG może wykazać cechy świeżego lub przebytego zawału serca, choć w niektórych przypadkach konieczne są dodatkowe badania.

Czy EKG jest bezpieczne?

Tak, badanie EKG jest całkowicie bezpieczne i może być wykonywane u dzieci, kobiet w ciąży oraz osób starszych.

Czy do EKG trzeba się przygotować?

Nie jest wymagane specjalne przygotowanie. Zaleca się unikanie intensywnego wysiłku i stresu bezpośrednio przed badaniem.

Czy EKG wykryje arytmię?

Tak, EKG pozwala wykryć wiele rodzajów arytmii, a w przypadku epizodycznych zaburzeń stosuje się Holter EKG.

Czy można wykonać EKG prywatnie?

Tak, badanie EKG można wykonać zarówno w ramach NFZ, jak i prywatnie w placówkach medycznych oraz punktach diagnostycznych.

Podsumowanie

Jeśli zastanawiasz się, kiedy wykonać EKG, odpowiedź brzmi: zawsze wtedy, gdy pojawiają się niepokojące objawy oraz regularnie w ramach profilaktyki. To jedno z najprostszych badań, które może dostarczyć kluczowych informacji o stanie Twojego serca.